28 września 2022 r. o godz. 12.00 Mszą Św. w kościele pw. św. Andrzeja Boboli w Londynie rozpoczną się uroczystości pogrzebowe śp. Marii Grabowskiej (Barr), której fotografia odnaleziona w 2021 r. w Archiwum IPN obiegła cały świat. Następnie o godz. 13.30 doczesne szczątki zmarłej zostaną złożone do grobu rodzinnego na cmentarzu Gunnersbury w Londynie. W uroczystości udział wezmą zastępca prezesa IPN dr hab. Karol Polejowski, dyrektor Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa IPN Adam Siwek oraz wicemarszałek Sejmu RP Małgorzata Gosiewska.

 W 2021 r. Instytut Pamięci Narodowej zamieścił w mediach społecznościowych fotografię młodej Polki z prośbą o jej identyfikację. Akcja odbiła się szeroki echem, nie tylko w Polsce.

Dzięki pomocy internautów ustalono, że osobą ze zdjęcia jest Maria Grabowska, córka pułkownika dyplomowanego Wojska Polskiego Benedykta Chłusewicza.

Jej ojciec to bohater I wojny światowej oraz walk z bolszewikami w latach 1919–1920, służący jako oficer w Brygadzie (Dywizji) Syberyjskiej. Odznaczony Virtuti Militari. W okresie międzywojennym dowódca garnizonów i okręgów w Grodnie, Toruniu, Dubnie. W czasie II wojny światowej organizator wojskowych transportów morskich do Narwiku i Francji. Po 1947 r. pozbawiony obywatelstwa polskiego. Zmarł 28 września 1951 roku w Londynie.

Pierwszym mężem śp. Marii Grabowskiej był Philip Rex Barr-Barciński, major RAF, bohater II wojny światowej, odznaczony pośmiertnie przez króla Jerzego VI medalem Distinguished Flying Cross. Jej drugim mężem był Stanisław Grabowski, kapitan Wojska Polskiego, bohater II wojny światowej, oficer 1 Dywizji Pancernej generała Stanisława Maczka, odznaczony przez Rząd Polski na Uchodźctwie, króla Belgii i królową Niderlandów.

Maria Grabowska w czasie II wojny światowej była zatrudniona jako laborantka w Instytucie Przetaczania Krwi w Edynburgu przy Polskim Czerwonym Krzyżu. Instytut ten zajmował się produkcją suchej plazmy na potrzeby wojenne.

Tego samego dnia odbędzie się premierowy pokaz filmu dokumentalnego „Dziewczyna ze zdjęcia” autorstwa Bogny Bender-Motyki, wyprodukowanego przez TVP Polonia. „Anglia w okresie wojny była miejscem, w którym dziesiątki tysięcy Polaków musiały na nowo układać sobie życie z dala od Ojczyzny, nie mogąc do niej powrócić (…) „Dziewczyna ze zdjęcia”, poprzez ukazanie historii Marii, jest hołdem dla tych, o których polska przez dziesiątki powojennych lat nie chciała pamiętać.„– podkreśla Bogna Bender-Motyka, autorka filmu.

Premiera filmu dokumentalnego odbędzie się w środę 28 września o godz. 15:30 w siedzibie Wydziału Konsularnego Ambasady RP w Londynie, natomiast w TVP Polonia będzie go można zobaczyć 5 października o godz. 17:20.

GDZIE: Kościół pw. św. Andrzeja Boboli w Londynie
KIEDY: 28 września 2022, godz. 12.00