Mało kto wie, że już od 3 lat w Polsce istnieje Muzeum 303 im. ppłk pil. Jana Zumbacha znajdujące się w miejscowości Napoleon koło Częstochowy. Muzeum 303 powstało z myślą o bohaterach Dywizjonu 303.
Od dnia 10 października 2017 roku, zgodnie z decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa narodowego DDK – WM.603.118.2017. ZG, muzeum jest powołane do życia i wpisane do wykazu muzeów prowadzonym w biuletynie informacji Publicznej pod pozycją 384 jako Prywatne Muzeum Lotnictwa.
Zostało uroczyście otwarte 2 września 2018 roku.
Muzeum jest poświęcone Lotnictwu Polskiemu od początków awiacji po czasy obecne, ze szczególnym naciskiem na okres II Wojny Światowej i Bitwy o Anglię. Całość przedsięwzięć związanych z powstaniem muzeum i ekspozycji jest sfinansowana przez pana Tomasza Kajkowskiego, byłego żołnierz zawodowego 1 Pułku Specjalnego Komandosów z Lublińca. Dzięki jego pasji i determinacji ta niezwykła inicjatywa doczekała się realizacji. Na otwarciu były tłumy fanów historii polskiego lotnictwa i stojący cierpliwie w kolejce, by dostać się do środka.
Nasze zbiory i ekspozycja główna poświęcona jest w szczególności Polskim pilotom z okresu Bitwy o Anglię. W swoich założeniach Muzeum 303 realizuje misje upowszechniania wśród młodzieży szkolnej i osób dorosłych historii Lotnictwa Polskiego od początków awiacji na terenach II RP poprzez udział na Polskich lotników na frontach II Wojny Światowej po teraźniejszość.
W związku z obchodzoną w tym roku 100. rocznicą Lotnictwa Polskiego, 100-lecia Odzyskania Niepodległości i 100-lecia RAFu Muzeum 303 brało czynny udział w bardzo wielu wydarzeniach zwianych z tymi obchodami. Były to pikniki lotnicze w Iławie, Katowicach – Muchowcu, Sobieniach Królewskich, Piotrkowie Trybunalskim, AIR SHOW w Poznaniu, Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie, Święta Baz Lotniczych w Mińsku Mazowieckim, Malborku, Świdwinie.
Więcej materiałów można obejrzeć na YouTube:
Dywizjon 303 (zwany też „Dywizjonem Kościuszkowskim”) był jednym z polskich dywizjonów myśliwskich w Wielkiej Brytanii. Zorganizowano go w Polskiej Bazie Lotniczej w Blackpool w sierpniu 1940 roku, z pilotów, którzy (chcąc kontynuować walkę przeciw hitlerowskim Niemcom) po upadku kampanii wrześniowej przedostali się do Rumunii, a następnie do Anglii. Znakami rozpoznawczymi Dywizjonu były: szkarłatne szaliki pilotów i litery RF wymalowane po obu stronach kadłubów samolotów. Pierwszym polskim dowódcą Dywizjonu 303 był mjr Zdzisław Krasnodębski. Dowódcą angielskim: Ronald Kellet.
Wśród polskich pilotów biorących udział w walkach Dywizjonu 303 znaleźli się: Wojciech Januszewicz, Ludwik Paszkiewicz, Zdzisław Henneberg, Wacław Łepkowski, Jan Zumbach, Mirosław Ferić, Kazimierz Daszewski, Witold Łokuciewski, Stefan Karubin, Eugeniusz Szaposznikow, Kazimierz Wünsche, Stefan Wojtowicz, Karol Krawczyński i Piotr Gallus. Wszyscy wykazali się ogromnymi umiejętnościami oraz nieprawdopodobną wręcz odwagą i męstwem.
Dywizjon 303 był jednym z dziesięciu dywizjonów myśliwskich lotnictwa polskiego zorganizowanych w Wielkiej Brytanii. Oprócz Dywizjonu Kościuszkowskiego, broniły jej jeszcze dywizjony: Poznański, Toruński, Lwowski, Krakowski, Dębliński, Warszawski, Wileński, Ziemi Czerwieńskiej i Gdański oraz cztery dywizjony bombowe. Polscy Piloci uczestniczyli w: bitwie o W. Brytanię (1940), obronie wybrzeża (1940 – 45), nalotach na Niemcy, transportach dla ruchów oporu w okupowanych krajach Europy, (w tym do Polski), w inwazji aliantów we Francji (1944) i w walkach w Tunezji. Winston Churchill powiedział o nich: „Nigdy w dziedzinie ludzkich konfliktów tak wielu nie zawdzięczało tak wiele tak nielicznym”.
Mieliśmy okazję osobiście rozmawiać z pracownikami Muzeum, którzy przyjechali aż do Gdańska zachęcać do jego odwiedzin. Takiemu zaproszeniu trudno się oprzeć więc serdecznie zachęcamy do zwiedzenia muzeum, a kto nie ma takiej możliwości, to zapraszamy na stronę Muzeum. Życzymy wiele satysfakcji ze spotkania z historią lotnictwa.
Opracowała: Maria Byczynski
Zdjęcia: Muzeum 303, British Poles
